Afbouwkeur encyclopedie

Header over Afbouwkeur.jpg

Kaleilaag. Osmose. Aanbranden. Wapeningsgaas. Er zijn heel veel afbouw specifieke termen. Zoals zoveel beroepsgroepen heeft ook de (af)bouwbranche naast het ‘gewone’ Nederlands nog een eigen woordenschat. Vakbroeders verstaan elkaar doorgaans wel, maar we willen geen ‘bouwbylonische’ spraakverwarring. Daarom een afbouw encyclopedie om een groot (en nog steeds groeiend) aantal vaktermen toe te lichten.

A  -  B  -  C  -  D  -  E  -  F  -  G  -  H  -  I  -  J  -  K  -  L  -  M  -  N  -  O  -  P  -  Q  -  R  -  S  -  T  -  U  -  V  -  W  -  X  -  Y  -  Z

Dagkant

Een door het daglicht beschenen vlak, bijna altijd dwars op de muur of het kozijnvlak staande. Ook wel dagvlak genoemd.

Dagnaad

Voeg die ontstaat bij een werkonderbreking, of bij een beëindiging van een dagproductie, of bij de rand van een vloerveld.

Dagvlak

Een door het daglicht beschenen vlak, bijna altijd dwars op de muur of het kozijnvlak staande. Ook wel dagkant genoemd.

Dagzijde

Een door het daglicht beschenen vlak, bijna altijd dwars op de muur of het kozijnvlak staande. Ook wel dagvlak of dakkant genoemd.

Dakkapel

Uitspringende opbouw met venster dat het hellende dakvlak onderbreekt.

Dampdicht membraan

Eén of meer lagen die het vochttransport verhindert of verhinderen.

Dampdiffusie

Het damptransport van de ene ruimte naar een andere door een scheidingsvlak als gevolg van een verschil in dampdruk in de beide ruimten. Dit verschil in dampdruk ontstaat enerzijds door temperatuurverschillen en anderzijds door verschillen in de relatieve vochtigheid.

Dampdiffusieweerstandsgetal

Zie diffusieweerstandsgetal.

Dampdiffusieweerstandsgetal (U)

Getal dat aangeeft hoeveel moeilijker de waterdamp diffundeert door een materiaal dan door een dikke laag stilstaande lucht. Elk materiaal heeft zijn eigen dampdiffusieweerstandsgetal (u/waarde)

Dampdoorlatend

Het vermogen van een bouwstof om waterdamp op te nemen en af te staan waarbij de waterdamp van de ene ruimte naar de andere ruimte doorgegeven wordt.

Dampremmende laag

Eén of meer lagen die het waterdamptransport door de constructie beperkt of beperken.

Dampscherm

Laag of blad die de waterdampmigratie belet. Zie ook dampremmende laag.

Dampspanning

De mate waarin een vluchtige stof in haar dampfase druk op haar omgeving uitoefend.

Dauwpunt

Hoogste luchttemperatuur waarbij nog juist condensatie van waterdamp plaatsvindt.

Dauwpunt van water

Temperatuur waarbij de lucht moet worden gekoeld om de verzadigingsdruk (relatieve vochtigheid 100%) te bereiken. De waterdamp die de lucht bevat, zal op dat ogenblik condenseren. De waterdamp gaat over in vloeibare vorm.

Deel

Het middenstuk van het bedrijfsgedeelte van een boerderij. De deel werd vroeger als dorsvloer gebruikt.

Definitieve oplevering

Definitieve oplevering: goedkeuring, na controle, van het afgeleverde werk.

Dekvloer

Laag of lagen dekvloermortel die in het werk direct op de dragende ondergrond, hechtend of niet hechtend, of op een scheidings- of isolatielaag is aangebracht, teneinde één of meer van de volgende functies te vervullen: Een bepaald peil bereiken; het aanbrengen van vloerafwerking; dienst doen als gerede vloer.

Dekvloer met vloerverwarming

Dekvloer waarin een systeem voor vloerverwarming is opgenomen.

Dekvloer op afschot

Dekvloer waarmee een vastgestelde helling wordt gerealiseerd.

Dekvloer op een scheidingslaag

Een niet-hechtende dekvloer gelegd op een scheidingslaag.

Dekvloer, nagelbare

Dekvloer waarin men door middel van nagels een vloerbedekking en/of hulpstukken (verankeringsbanden bijvoorbeeld) kan vastmaken. De nagelbare dekvloeren hebben een bijzondere samenstelling, o.a. door de korrelverdeling van de vulstoffen en het toevoegen van lichte of geëxpandeerde aggregaten (dikwijls kurk, vermiculiet).

Dekvloerspecie

Materiaalmengsel bestaande uit een bindmiddel, toeslagmaterialen en eventueel een vloeistof voor de verharding van het bindmiddel, soms aangevuld met hulpstoffen en/of vulstoffen.

Delamineren

Het onthechten van verschillende lagen.

Densiteit


  1. Dichtheid van een stof.

  2. Verouderde term voor volumieke massa (Kg/m?).

Detail

Een specifiek onderdeel van een bouwproject dat afzonderlijk wordt weergegeven.

Detaillering

Onderdeel van (de afwerking van) een bouwkundige constructie.

Deurkalf

Horizontale dwarsregel tussen een deur en haar bovenlicht.

Deuvel

Pin waarmee platen of bouwdelen aan elkaar worden bevestigd.

DGA

Directeur groot aandeelhouder

Dichtheid

Doorlatendheid van een materiaal of een verbinding voor vocht, lucht. Verkeerde benaming voor volumieke massa.

Dichtingsmiddel

Een hulpstof in specie die de waterindringing of de wateropneming van de mortel vermindert of verhindert.

Dichtschuren

Het handmatig of machinaal verdichten van specie.

Dichtzetlaag

Laag die de poriën in een vloersysteem opvult. Andere termen: filler, seallaag, verzegelingslaag.

Dichtzetten

Het bewerken van een oppervlak met een materiaal, met als doel de holle ruimten aan het oppervlak geheel of grotendeels te vullen.

Diefijzers

Metalen tralie- of hekwerk aangebracht in de kozijnen van keldervensters en ook wel op de begane grond. In oorsprong bedoeld ter voorkoming van inbraak.

Diffunderen

Zich vermengen, in elkaar doordringen.

Diffusie

Het transport van het ene soort moleculen door de andere heen ten gevolge van een verschil van moleculaire concentratie.

Diffusieweerstandgetal

Een getal, dat aangeeft hoeveel moeilijker waterdamp diffundeert door een materiaal dan door een even dikke laag stilstaande lucht. Elk materiaal heeft zijn eigen diffussieweerstand (symbool mu).

Dilatatie

Volledige doorsnijding tussen bouwelementen of dekvloervelden, met als doel vormveranderingen ten gevolge van temperatuur- en/of vochtinvloeden of bewegingen op te nemen.

Dilatatievoeg

Volledige doorsnijding tussen bouwelementen of dekvloervelden, met als doel vormveranderingen ten gevolge van temperatuur- en/of vochtinvloeden of bewegingen op te nemen.

Discontinue korrelverdeling

Een korrelverdeling van het toeslagmateriaal waarbij één of meer fracties ontbreken.

Dispersie

Verdeling van vaak min of meer vaste deeltjes in een vloeistof.

Dissipatief

Verstrooiing van energie.

Doorbuiging

Door druk doen ombuigen en/of een bocht aannemen.

Doordraaien

Andere term voor dichtschuren.

Doorharden

Zie verharden.

Doorharding

ook: uitharding. De laatste fase van het totale drogingsproces.

Doorlatendheid

De mate van de geschiktheid van een materiaal om bepaalde vloeibare of gasvormige stoffen (bijvoorbeeld water, lucht) door te laten.

Doorlooptijd

De tijdsduur die nodig is voor het gehele verloop van activiteiten die gemoeid zijn met de realisatie van een werk.

Doorschuren

Andere term voor dichtschuren.

Doorslaan

Het migreren van deeltjes (dikwijls organische kleurstoffen) vanuit de ondergrond of de onderliggende laag naar het oppervlak, leidend tot vlekvorming of onbedoelde verkleuringen.

Doortrekken


  1. Het ononderbroken in één richting voortbewegen van een mal ter verkrijging van een lijst in het verlangde profiel. Zie ook slede.

  2. Doorslaan van stoffen zoals verontreinigingen e.d. vanuit een onderliggende constructie naar het oppervlak.

Doorzaktegel

Plafondtegel die door zijn verdiepte randafwerking lager ligt c.q. doorzakt ten opzichte van het raster.

Doorzalend dak

Men spreekt van een doorzalend dak wanneer in de dakschilden een lichte knik naar binnen (zaling) aanwezig is.

Dorisch

De meest eenvoudige en robuuste van de drie klassieke Griekse zuilenorden. De meest eigene kenmerken van deze variant zijn de veelal gegroefde zuil (cannelures) en het onversierde kapiteel.

Dorpel

De horizontale delen van een deur of raamkozijn.

Draagconstructie

Een constructiedeel dat een dragende functie vervuld. Bijvoorbeeld een staal -of betonskelet.

Draagvloer

Horizontaal bouwdeel met een constructieve functie waarop de dekvloer wordt aangebracht, en die in staat is de optredende belastingen op te nemen en af te dragen aan de hoofddraagconstructie.

Dragende ondergrond

Constructiedeel dat de dragende functie vervult voor een dekvloer.

Dragende wand

Een wand die deel uitmaakt van de draagconstructie.

Driepas

Gotisch geometrisch motief van maaswerk in vensterstoppen, nissen, borstwering, friezen e.d. gevormd door drie elkaar rakende cirkels en een grote omschreven cirkel.

Drogen

Het hard worden van een materiaal door het uit dat materiaal trekken van daarin aanwezig vocht c.q. het overgaan van een vochtige naar een droge situatie.

Druiplijst

Van onderen holle lijst die het regenwater belet op andere delen van het bouwwerk te druipen.

Druksterkte

Cijferwaarde (N/mm2) die de maximumspanning aanduidt waarbij een bepaald materiaal, dat bij een voorgeschreven belastingsnelheid op druk belast wordt, breekt.

Drukvastheid

De bestandheid tegen druk. Zie ook druksterkte.

Drukvoeg

Voeg die in staat is om drukvervormingen op te nemen door het toepassen van soepel of halfhard materiaal of uit samenstellend materiaal.

Drukweerstand

Zie druksterkte.

Druppellijst

Uitspringende lijst waar hemelwater, komend van hoger liggende bouwdelen, langs afdrupt, meestal toegepast langs de onderzijde van het dak.

Dubbel regelwerk

Draagconstructie voor verlaagde plafonds van kruislings op elkaar aangebrachte houten of metalen regels ten behoeve van de montage van b.v. gipsplaten.

Dubbel skelet

Dubbel naast elkaar geplaatst frame van hout of metalen profielen bedoelt om scheidingswanden te maken met een hoge geluidsisolatie. Tegen het frame worden b.v. gipsplaten geschroefd.

Dubo

Duurzaam Bouwen is een vorm van bouwen waarbij het milieu zoveel mogelijk ontlast wordt door het gebruik van duurzame en milieuvriendelijke bouwmaterialen.

Duim

Ronde pen als draaipunt voor een geheng waarmee het samen een scharnier vormt.

Dwarshuisboerderij

Boerderij waarbij het woonhuisgedeelte dwars op het achterhuis van de boerderij is geplaatst. Beide delen zijn voorzien van een eigen dak. Wordt ook wel T-huisboerderij of krukhuisboerderij genoemd.

A  -  B  -  C  -  D  -  E  -  F  -  G  -  H  -  I  -  J  -  K  -  L  -  M  -  N  -  O  -  P  -  Q  -  R  -  S  -  T  -  U  -  V  -  W  -  X  -  Y  -  Z