Afbouwkeur encyclopedie

Header over Afbouwkeur.jpg

Kaleilaag. Osmose. Aanbranden. Wapeningsgaas. Er zijn heel veel afbouw specifieke termen. Zoals zoveel beroepsgroepen heeft ook de (af)bouwbranche naast het ‘gewone’ Nederlands nog een eigen woordenschat. Vakbroeders verstaan elkaar doorgaans wel, maar we willen geen ‘bouwbylonische’ spraakverwarring. Daarom een afbouw encyclopedie om een groot (en nog steeds groeiend) aantal vaktermen toe te lichten.

A  -  B  -  C  -  D  -  E  -  F  -  G  -  H  -  I  -  J  -  K  -  L  -  M  -  N  -  O  -  P  -  Q  -  R  -  S  -  T  -  U  -  V  -  W  -  X  -  Y  -  Z

Raamdorpel

Regenwaterafleidende constructie onder een raamkozijn.

Raapbord

Vlakke plaat, meestal van hout, plaatstaal of kunststof, met een onderliggend handvat, waarop specie vanuit de kuip wordt geschept en naar een wand of plafond wordt aangebracht voor verwerking door de stukadoor.

Raaplaag

Specielaag op wand of plafond aangebracht met het doel de ondergrond te egaliseren ten behoeve van een verdere afwerking.

Raapspecie

Specie voor het aanbrengen van een raaplaag.

Rachel


  1. Houten lat, vaak gebruikt bij het uitvlakken van houten balklagen om daarop plafondplaten te bevestigen.

  2. Smalle plank, ongeveer 2 cm dik en 10 cm breed (tussen tengels en schroten in).

RAL-kleuren

RAL (ReichsAusschuss fur Lieferbedingungen) is een coderingssysteem om kleuren van verf en andere coatings te definiëren. RAL kleuren zijn universele kleuren die elke verfproducent/leverancier in principe kan leveren.

Randisolatie

Materiaal dat aan de randen van een lokaal of een element aangebracht wordt ten einde koudebruggen en/of akoestische bruggen te vermijden.

Randstrook

Strook van elastisch vervormbaar materiaal, doorgaans buigzaam, die aan de randen van een lokaal of een element aangebracht wordt, b.v. tussen de dekvloer met zijn vloerbedekking en de muren en/of de kolommen, om een vrije beweging toe te laten.

Randvoeg

Voeg tussen de dekvloer en de aangrenzende bouwelementen.

Rapen

Het aanbrengen van een specielaag op wanden, gevels of plafonds met het doel de ondergrond te egaliseren ten behoeve van een verdere afwerking.

Rc-Waarde

De warmteweerstand van een constructie d.w.z. de prestatie van de isolatie van de totale constructie.

Recarboniseren

Het verstenen van kalk tot zijn natuurlijke voorkomen, namelijk kalksteen. Deze afbinding geschiedt langzaam door koolzuuropname.

Referentiepeil

Het peil voor de hoogte (verticale positie) van bouwdelen.

Rei

Maatlat, zuiver vlak en recht, uitgevoerd als geschaafde lat, smalle plank of metalen profiel om de juiste vlakheid van een afwerking te bepalen of na te zien.

Relatieve (lucht)vochtigheid

Het percentage vocht dat in de lucht aanwezig is, in verhouding tot de hoeveelheid die er bij een bepaalde temperatuur maximaal in kan zitten.

Relaxatie

Het verminderen van in een materiaal opgetreden spanning.

Renovatie

De aanpassing van een bestaand bouwwerk aan nieuwe eisen met betrekking tot gebruiksfuncties zoals opgenomen in het Bouwbesluit, meestal gecombineerd met groot onderhoud.

Reologie

De wetenschap betreffende de eigenschappen/kenmerken van materialen in verband met de viscositeit, plasticiteit, elasticiteit en stroming.

Reparatiesysteem

Een systeem waarbij de reparatie in verschillende bewerkingen en/of met verschillende producten wordt uitgevoerd.

Resistentie

Bestendigheid tegen een bepaalde stof.

Rhe

Afkorting voor horizontale weerstand voor geleiding langs het oppervlak van een materiaal. R staat voor weerstand, h voor horizontaal en e voor effectief.

RI&E

Bedrijven met personeel dienen sinds 1998 een Risico Inventarisatie en- Evaluatie (RI&E) te hebben. Dit is een wettelijke verplichting. Bedrijven in de afbouwsector kunnen gebruik maken van de Branche-RI&E van de Afbouw

RIE

Risico Inventarisatie en Evaluatie. Zie RI&E.

Rijnzand

Zand afkomstig uit de Rijnbedding en beschikbaar met verschillende korrelverdeling. Rijnzand wordt onder meer voor dekvloerspecies gebruikt.

Rinkellat

Trapeziumvormige lat. Dit soort houten latten werden vroeger toegepast in pleisterdraagconstructies waarop een kalk-, of leemgebonden gestukadoorde afwerking werd aangebracht.

Risaleren

Het vooruitspringen over de gehele gevelhoogte van een gevelvlak.

Risaliet

Vooruitspringende gevelpartij die over de gehele hoogte door loopt. In een midden risaliet bevindt zich meestal de ingangspartij.

Risicoscore ademhaling

Score die het risico op gezondheidsschade aangeeft door inademen van een stof. Risicoscore I wil aangeven een hoog risico, risicoscore II geeft weinig risico aan.

Risk en Safety zinnen

De op de gebruikersetiketten van een stof aangebrachte aanwijzingen waarbij de R-zinnen de bijzondere gevaren aangeven (Risk) en de S-zinnen de veiligheidsaanbeveling (Safety) vermelden. Tevens horen hierbij de bijbehorende symbolen aangebracht te zijn op de verpakking.

Rocaille

Rococo schelpwerk. Frans voor rotsblok, de rococo stijl ontleent haar naam hieraan.

Roedenverdeling

Bij een venster de verschillende kleine ruitjes die binnen 1 kozijn op hun plaats worden gehouden met behulp van houten latten of roeden.

Rolcoating

Kunstharsgebonden vloerafwerking welke met een roller wordt aangebracht en een dikte heeft van ca. 1 tot 2 mm.

Roosvenster

Oorspronkelijk uit de gotische bouwkunst rond venster voorzien van maaswerk in de vorm van rozetten, drie- of vierpas enz. Later in kleine vorm ook toegepast in gevels van woonhuizen en boerderijen.

Rozet

Roosvormige afsluiting van muren of plafonds. Afdekplaat ter plaatse van doorvoeren.

Rusblok

Houten of plastieken schuurbord met handvat, gebruikt voor het schuren of "russen" van dekvloeren.

Russen

Zie Schuren.

Ruw halen

Vakterm voor het ruw maken van een tussenlaag zoals bijvoorbeeld een vertin- of raaplaag.

Ruw zetten

Te ontraden term voor berapen.

Ruwbouw

Realisatie van een bouwwerk tot aan de afwerk/eindafwerkingslagen.

Ruwheid

Oppervlaktekenmerk van een dekvloer, nl. Textuurdiepte. De grootte van de ruwheid wordt bepaald met de "Sand Patch Test" of zandvlekmethode. Niet te verwarren met stroefheid; geen synoniem van poreusheid.

Ruwkam

Kamvormig, getand gereedschap voor het ruw halen.

RvA

Afkorting voor Raad voor de Accreditatie.

Rve

Verticale weerstand voor geleiding door materiaal naar de ondergrond. R staat voor weerstand, v voor verticaal en e voor effectief.

RVS

Afkorting voor Roestvast Staal.

RWW

Rijksgroepsregeling Werkloze Werknemers

R-zin (waarschuwingszin)

Zin die een bijzonder gevaar (Risk) van een stof aanduidt.

A  -  B  -  C  -  D  -  E  -  F  -  G  -  H  -  I  -  J  -  K  -  L  -  M  -  N  -  O  -  P  -  Q  -  R  -  S  -  T  -  U  -  V  -  W  -  X  -  Y  -  Z